Nếu bạn mới học kế toán và nghe đến cụm từ IFRS là gì nhưng chưa hình dung rõ, bài viết này sẽ giúp bạn có cái nhìn tổng quan dễ hiểu nhất. IFRS không phải là một quy định xa lạ chỉ dành cho công ty đa quốc gia – đây là “ngôn ngữ kế toán chung” mà ngày càng nhiều doanh nghiệp Việt Nam sẽ phải làm quen trong vài năm tới. Đây cũng là bài mở đầu cho chuỗi bài giới thiệu từng chuẩn mực IAS/IFRS cụ thể trên ketoanstartup.com.
📋 Mục Lục Bài Viết
IFRS Là Gì?
IFRS (International Financial Reporting Standards – Chuẩn mực Báo cáo Tài chính Quốc tế) là bộ chuẩn mực kế toán do Hội đồng Chuẩn mực Kế toán Quốc tế (IASB) ban hành, nhằm giúp báo cáo tài chính của doanh nghiệp ở các quốc gia khác nhau có thể so sánh được với nhau.
Trước IFRS, mỗi quốc gia có bộ quy định kế toán riêng (ở Việt Nam là VAS – Chuẩn mực Kế toán Việt Nam). Điều này khiến nhà đầu tư nước ngoài khó so sánh một công ty ở Việt Nam với một công ty cùng ngành ở Nhật Bản hay châu Âu. IFRS ra đời để giải quyết vấn đề đó, hiện đã được hơn 140 quốc gia áp dụng hoặc cho phép áp dụng.
Vì Sao Doanh Nghiệp Việt Nam Cần Quan Tâm Đến IFRS?
Bộ Tài chính đã ban hành lộ trình áp dụng IFRS tại Việt Nam, với các văn bản hướng dẫn cụ thể như Thông tư 118/2026/TT-BTC quy định doanh nghiệp nào được áp dụng IFRS (xem chi tiết tại bài Thông Tư 118/2026/TT-BTC: Hướng Dẫn Áp Dụng IFRS Tại VN). Các nhóm doanh nghiệp cần quan tâm sớm gồm: công ty niêm yết, công ty có vốn đầu tư nước ngoài, doanh nghiệp có kế hoạch IPO hoặc gọi vốn quốc tế, và các tập đoàn có công ty mẹ ở nước ngoài áp dụng IFRS.
Ngay cả kế toán viên chưa làm việc tại các doanh nghiệp này cũng nên hiểu IFRS cơ bản, vì đây là xu hướng tất yếu và là lợi thế trong hồ sơ nghề nghiệp.
Cấu Trúc Hệ Thống Chuẩn Mực IAS/IFRS
Một điểm hay gây nhầm lẫn cho người mới: vì sao có chuẩn mực tên “IAS” và có chuẩn mực tên “IFRS”? Đơn giản: IAS (International Accounting Standards) là tên gọi cũ, ban hành trước năm 2001; từ 2001 trở đi, các chuẩn mực mới được đặt tên IFRS. Cả hai đều có giá trị áp dụng như nhau trong hệ thống hiện hành, trừ khi đã bị một chuẩn mực IFRS mới thay thế.
Một số chuẩn mực nền tảng mà người mới nên học theo thứ tự từ cơ bản đến nâng cao: IAS 1 (trình bày báo cáo tài chính), IAS 2 (hàng tồn kho), IAS 7 (lưu chuyển tiền tệ), IAS 16 (tài sản cố định hữu hình), IAS 36 (suy giảm giá trị tài sản), IAS 38 (tài sản cố định vô hình), IFRS 9 (công cụ tài chính), IFRS 15 (doanh thu), IFRS 16 (thuê tài sản) và IFRS 3 (hợp nhất kinh doanh). ketoanstartup.com sẽ lần lượt giới thiệu từng chuẩn mực này trong chuỗi bài tiếp theo – hai chuẩn mực đã có bài riêng là IAS 36 – Suy Giảm Giá Trị Tài Sản và IFRS 3 – Hợp Nhất Kinh Doanh.
So Sánh Nhanh IFRS Và VAS
VAS (Chuẩn mực Kế toán Việt Nam) được xây dựng dựa trên nền tảng IAS/IFRS nhưng ban hành từ những năm 2000-2005 nên chưa cập nhật nhiều thay đổi sau này, đặc biệt về công cụ tài chính, ghi nhận doanh thu và giá trị hợp lý. Nếu bạn muốn xem chi tiết từng cặp chuẩn mực khác nhau ra sao, ketoanstartup.com có chuỗi bài riêng “So Sánh VAS và IFRS”, ví dụ như VAS 14 vs IFRS 15 – Doanh Thu.
Câu Hỏi Thường Gặp
IFRS có bắt buộc áp dụng tại Việt Nam không?
Hiện tại IFRS áp dụng theo lộ trình tự nguyện rồi bắt buộc dần với một số nhóm doanh nghiệp cụ thể theo hướng dẫn của Bộ Tài chính, chưa bắt buộc toàn bộ nền kinh tế.
Học IFRS có cần biết VAS trước không?
Không bắt buộc, nhưng nếu đã quen VAS, bạn sẽ học IFRS nhanh hơn vì có thể so sánh trực tiếp từng điểm giống và khác nhau.
Nên bắt đầu học chuẩn mực nào trước?
Nên bắt đầu từ IAS 1 (trình bày báo cáo tài chính) vì đây là nền tảng cho cách đọc mọi báo cáo tài chính theo IFRS.
Kết Luận
IFRS không khó nếu bạn học theo đúng trình tự từ nền tảng đến chuyên sâu. Bài tiếp theo trong chuỗi này sẽ đi vào chi tiết IAS 1 – Trình Bày Báo Cáo Tài Chính, chuẩn mực đầu tiên và quan trọng nhất để hiểu cấu trúc một bộ báo cáo tài chính theo IFRS. Xem thêm các bài khác trong chuyên mục Kế toán quốc tế.