Trong 48 giờ qua, hàng loạt văn bản pháp luật mới được ban hành, nhưng đáng chú ý nhất với dân kế toán – thuế là điểm mới về thuế tài nguyên 2026 tại Thông tư 135/2026/TT-BTC và tiêu chí phân chia thuế GTGT cho địa phương tại Nghị quyết 08/2026/UBTVQH16. Bài viết tổng hợp nhanh nội dung, phân tích tác động và gợi ý việc cần làm ngay cho kế toán doanh nghiệp.
📋 Mục Lục Bài Viết
Bảng Tổng Hợp Văn Bản Pháp Luật Mới Nhất
| Số hiệu | Ngày BH → Hiệu lực | Trích yếu | Nhóm |
|---|---|---|---|
| Thông tư 135/2026/TT-BTC | 09/09/2026 → 09/09/2026 (áp dụng kỳ tính thuế 2026) | Bãi bỏ, thay thế quy định về thuế tài nguyên | Thuế |
| Nghị quyết 08/2026/UBTVQH16 | 01/08/2026 → áp dụng 2027-2030 | Tiêu chí phân chia thuế GTGT cho địa phương | Thuế |
| Nghị định 350/2026/NĐ-CP | 09/09/2026 → 09/09/2026 | Phụ cấp ưu đãi nghề nhân viên y tế | Lao động |
| Thông tư 22/2026/TT-BVHTTDL | 31/07/2026 → 15/09/2026 | Phân cấp thẩm quyền lương, nghỉ hưu Bộ VHTTDL | Hành chính |
| Nghị định 348/2026/NĐ-CP | 08/09/2026 → 01/11/2026 | Điều kiện tuyển dụng, cung ứng thuyền viên hàng hải | Lao động |
| Nghị định 346/2026/NĐ-CP | 05/09/2026 → 20/10/2026 | Bổ sung loại hình bảo hiểm nông nghiệp | Bảo hiểm |
Thuế Tài Nguyên: Bãi Bỏ, Thay Thế Nhiều Quy Định Từ Thông Tư 135/2026/TT-BTC
Ban hành ngày 09/9/2026 và có hiệu lực ngay, Thông tư 135/2026/TT-BTC sửa đổi Thông tư 152/2015/TT-BTC (đã được sửa bởi Thông tư 41/2024/TT-BTC) với các điểm đáng chú ý:
- Bãi bỏ toàn bộ 9 ví dụ minh họa cách tính giá tính thuế tài nguyên tại Điều 5, Điều 6 Thông tư 152/2015/TT-BTC.
- Bỏ quy định cho phép trừ chi phí chế biến từ sản phẩm tài nguyên thành sản phẩm công nghiệp khi xác định giá tính thuế.
- Bỏ cơ chế xây dựng giá tính thuế theo chu kỳ hàng năm và bỏ yêu cầu phải căn cứ hướng dẫn của bộ quản lý chuyên ngành.
- Đổi cụm từ “tài nguyên và môi trường” thành “nông nghiệp và môi trường” theo tên gọi mới của cơ quan quản lý.
Điểm quan trọng nhất: quy định mới áp dụng từ kỳ tính thuế tài nguyên năm 2026, tức có tính hồi tố cho cả năm, không chỉ từ ngày ký.
Thuế GTGT: Tiêu Chí Phân Chia Ngân Sách Địa Phương Giai Đoạn 2027-2030
Nghị quyết 08/2026/UBTVQH16 quy định 3 tiêu chí và thang điểm để phân bổ số thu thuế GTGT giữa ngân sách trung ương và từng địa phương: dân số, diện tích tự nhiên và GRDP bình quân đầu người. Đây là công cụ kỹ thuật phục vụ lập dự toán ngân sách nhà nước giữa các cấp, không làm thay đổi nghĩa vụ kê khai, nộp thuế GTGT của doanh nghiệp thông thường.
Các Văn Bản Đáng Chú Ý Khác
Ngoài 2 văn bản về thuế nêu trên, kỳ này còn có: Nghị định 350/2026/NĐ-CP quy định 7 mức phụ cấp ưu đãi nghề y tế (30%-80%); Thông tư 22/2026/TT-BVHTTDL phân cấp thẩm quyền nâng lương, nghỉ hưu nội bộ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Nghị định 348/2026/NĐ-CP về điều kiện tuyển dụng, cung ứng thuyền viên hàng hải; và Nghị định 346/2026/NĐ-CP bổ sung 6 loại hình sản phẩm bảo hiểm nông nghiệp. Các văn bản này ít liên quan trực tiếp đến nghiệp vụ kế toán – thuế nhưng vẫn nên nắm để cập nhật chung.
Ứng Dụng Thực Tế Cho Kế Toán Doanh Nghiệp
- Doanh nghiệp có hoạt động khai thác khoáng sản, nước thiên nhiên… cần rà soát lại cách tính giá tính thuế tài nguyên đã áp dụng từ đầu năm 2026, đối chiếu quy định mới để biết có phải điều chỉnh, kê khai bổ sung hay không.
- Liên hệ cơ quan thuế quản lý trực tiếp để được hướng dẫn cụ thể khi các ví dụ minh họa cũ đã bị bãi bỏ.
- Cập nhật tên gọi cơ quan quản lý chuyên ngành mới trong hồ sơ, biểu mẫu nội bộ liên quan đến khai thác tài nguyên.
- Nếu có mua bảo hiểm nông nghiệp cho vùng nguyên liệu, tìm hiểu thêm các loại hình sản phẩm bảo hiểm mới theo Nghị định 346/2026/NĐ-CP.
Câu Hỏi Thường Gặp
Thông tư 135/2026/TT-BTC có áp dụng hồi tố không?
Có. Thông tư có hiệu lực từ ngày ký (09/9/2026) nhưng áp dụng cho toàn bộ kỳ tính thuế tài nguyên năm 2026, nên doanh nghiệp cần rà soát lại cả các kỳ đã kê khai trước đó trong năm.
Nghị quyết 08/2026/UBTVQH16 có ảnh hưởng đến việc kê khai thuế GTGT của doanh nghiệp không?
Không. Đây là quy định về cách phân chia số thu thuế GTGT giữa ngân sách trung ương và địa phương, mang tính vĩ mô, không thay đổi nghĩa vụ kê khai, nộp thuế của doanh nghiệp.
Kỳ này có văn bản mới về hóa đơn điện tử hay chuẩn mực kế toán không?
Không. Trong 48 giờ vừa qua chưa có văn bản mới thuộc hai nhóm này; kế toán nên tiếp tục theo dõi các bản tin kế tiếp.
Kết Luận
Điểm mới quan trọng nhất kỳ này là thuế tài nguyên 2026 với hiệu lực hồi tố theo Thông tư 135/2026/TT-BTC — doanh nghiệp có hoạt động khai thác tài nguyên nên rà soát ngay để tránh sai sót khi quyết toán. Các văn bản còn lại mang tính tham khảo, ít tác động trực tiếp đến nghiệp vụ kế toán hàng ngày. Hãy tiếp tục theo dõi các bản tin cập nhật pháp luật tiếp theo để không bỏ lỡ thay đổi quan trọng nào.