Ngày 14/9/2026, Bộ Tài chính ban hành Thông tư 136/2026/TT-BTC, sửa đổi khoản 2 Điều 3 Thông tư 158/2025/TT-BTC hướng dẫn Nghị định 360/2025/NĐ-CP về thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB). Văn bản có hiệu lực chỉ sau 1 ngày ban hành — từ 15/9/2026 — nên doanh nghiệp và bộ phận kế toán cần nắm ngay bộ hồ sơ mới để chứng minh hàng hóa bán hoặc ủy thác xuất khẩu thuộc diện không chịu thuế TTĐB, tránh rủi ro bị truy thu.
📋 Mục Lục Bài Viết
Thông tư 136/2026/TT-BTC quy định gì?
| Số hiệu | Ban hành → Hiệu lực | Nội dung chính |
|---|---|---|
| 136/2026/TT-BTC | 14/09/2026 → 15/09/2026 | Sửa đổi khoản 2 Điều 3 Thông tư 158/2025/TT-BTC, quy định hồ sơ xác định hàng hóa bán/ủy thác xuất khẩu không chịu thuế TTĐB |
Đối tượng áp dụng là tổ chức, cá nhân sản xuất, gia công, thuê gia công bán hoặc ủy thác cho tổ chức, cá nhân kinh doanh khác để xuất khẩu ra nước ngoài, theo khoản 1 Điều 4 Nghị định 360/2025/NĐ-CP.
Hồ sơ cần chuẩn bị để không chịu thuế TTĐB khi xuất khẩu
Theo Thông tư 136/2026/TT-BTC, tổ chức/cá nhân phải có đầy đủ:
- Hợp đồng mua bán hàng hóa để xuất khẩu hoặc hợp đồng ủy thác xuất khẩu.
- Hóa đơn bán hàng, giao hàng ủy thác xuất khẩu.
- Nếu hợp đồng đã thanh lý toàn bộ/từng phần: Biên bản thanh lý phải thể hiện đủ tên, số lượng, chủng loại, giá bán hàng đã xuất khẩu thực tế; hình thức thanh toán; số tiền và số, ngày chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt; số, ngày hợp đồng xuất khẩu; số, ngày tờ khai hải quan.
Thời điểm xác định chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt căn cứ theo hợp đồng (hoặc phụ lục hợp đồng) và theo quy định pháp luật về thuế GTGT.
Lưu ý quan trọng: nếu hàng hóa đã mua để xuất khẩu hoặc nhận ủy thác xuất khẩu nhưng thực tế tiêu thụ trong nước, tổ chức/cá nhân phải tự kê khai, nộp thuế TTĐB đối với phần hàng hóa tiêu thụ nội địa này.
Ứng dụng thực tế cho doanh nghiệp và kế toán
- Rà soát ngay danh sách hợp đồng bán/ủy thác xuất khẩu đối với mặt hàng thuộc diện chịu thuế TTĐB.
- Cập nhật checklist hồ sơ: hợp đồng, hóa đơn, biên bản thanh lý, chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt, số tờ khai hải quan — thiếu một trong các mục này có thể khiến hàng hóa bị coi là không đủ điều kiện miễn thuế.
- Phổ biến cho bộ phận kinh doanh/XNK về yêu cầu ghi nhận đầy đủ thông tin thanh toán không dùng tiền mặt ngay từ khi đàm phán hợp đồng.
- Thiết lập cảnh báo nội bộ: khi hàng dự kiến xuất khẩu chuyển sang tiêu thụ trong nước, kế toán phải được báo ngay để kê khai, nộp thuế TTĐB đúng hạn, tránh bị phạt chậm nộp.
Câu hỏi thường gặp
Thông tư 136/2026/TT-BTC áp dụng từ khi nào?
Thông tư có hiệu lực từ ngày 15/9/2026, chỉ một ngày sau khi ban hành (14/9/2026).
Doanh nghiệp nào chịu ảnh hưởng?
Các tổ chức, cá nhân sản xuất, gia công, thuê gia công có bán hoặc ủy thác xuất khẩu hàng hóa thuộc diện chịu thuế tiêu thụ đặc biệt.
Nếu thiếu hồ sơ thì bị xử lý thế nào?
Hàng hóa có thể không được coi là đủ điều kiện miễn thuế TTĐB khi xuất khẩu, dẫn đến bị truy thu thuế và có thể bị phạt chậm nộp.
Kết luận
Thông tư 136/2026/TT-BTC siết chặt yêu cầu hồ sơ chứng minh hàng hóa xuất khẩu không chịu thuế TTĐB, đồng thời hiệu lực áp dụng gần như tức thời. Kế toán trưởng và bộ phận xuất nhập khẩu nên chủ động cập nhật quy trình lưu trữ chứng từ ngay từ bây giờ để tránh rủi ro truy thu thuế trong các đợt thanh, kiểm tra sau này.